Ai mạnh nhất thời Tam Quốc?

"Nhất Lã, nhị Triệu, tam Điển Vi; tứ Quan, ngũ Mã, lục Trương Phi" là câu thành ngữ tóm gọn, xếp hạng 6 mãnh tướng đứng đầu thời Tam Quốc về võ lực, sức mạnh.

Câu thành ngữ này được thừa nhận rộng rãi trong giới sử gia Trung Quốc khi luận bàn về võ lực của các danh tướng thời Tam Quốc, nhưng đồng thời cũng để lại tranh cãi không bao giờ dứt. 

Thứ tự được mô tả kể trên bao gồm: 1.Lã Bố, 2.Triệu Vân, 3.Điển Vi, 4.Quan Vũ, 5.Mã Siêu, 6.Trương Phi.

Hai câu trên thật ra chỉ là phiên bản rút gọn trong một danh sách xếp hạng gồm tổng cộng 24 mãnh tướng mạnh nhất thời Tam Quốc. 

Phiên bản đầy đủ như sau: 1.Lã Bố, 2.Triệu Vân, 3.Điển Vi, 4.Quan Vũ, 5.Mã Siêu, 6.Trương Phi, 7.Hứa Chử, 8.Hoàng Trung, 9.Tôn Sách, 10.Thái Sử Từ, 11.Hạ Hầu Đôn, 12.Hạ Hầu Uyên, 13.Trương Liêu, 14.Trương Cáp, 15.Từ Hoảng, 16.Bàng Đức, 17.Cam Ninh, 18.Chu Thái, 19.Ngụy Diên, 20.Trương Tú, 21.Văn Xú, 22.Nhan Lương, 23.Đặng Ngải và 24.Khương Duy.

Gần phân nửa danh sách kể trên là các tướng lĩnh của Tào Tháo, tức nước Ngụy, bao gồm Điển Vi, Hứa Chử, anh em Hạ Hầu, Trương Liêu, Trương Cáp, Từ Hoảng, Bàng Đức, Trương Tú, và cả Đặng Ngải.

Nước Thục có "ngũ hổ tướng", cùng Ngụy Điên và Khương Duy, trong khi nước Ngô có Tôn Sách, Thái Sử Từ, Cam Ninh và Chu Thái. 

Nhan Lương và Văn Xú là tướng lĩnh của Viên Thiệu, đều tử trận ở giai đoạn trước khi hình thành thế lực Tam Quốc thực thụ. Và người đứng đầu là Lã Bố, cũng là một thế lực chư hầu trong giai đoạn tiền Tam Quốc. 

Cuộc tranh cãi "ai mạnh nhất" tồn tại qua mọi thời đại, mọi bộ tiểu thuyết có yếu tố võ thuật, cũng như võ đài ngày nay. Và dù được thừa nhận rộng rãi, bảng xếp hạng 24 cái tên kể trên để lại tranh cãi qua từng vị trí. 

Và ai xếp hạng?

Ngay cả vị trí đứng đầu của Lã Bố cũng không thực sự thuyết phục, dù La Quán Trung nhiều lần khẳng định Lã Bố là người mạnh nhất, thông qua câu thành ngữ "Nhân trung Lã Bố, mã trung Xích Thố".

Điển tích "Tam anh chiến Lã Bố" ở Hổ Lao Quan từ lâu đã được giới sử gia Trung Quốc khẳng định là chi tiết hư cấu. Vì vậy khó có thể dùng thông tin Lã Bố từng đấu "1 chọi 2" với 2 người mạnh bậc nhất thời đó là Quan Vũ - Trương Phi để khẳng định Lã Phụng Tiên là người số 1. 

Bỏ qua điển tích này, Lã Bố chưa từng hạ được võ tướng nổi danh nào. Nhưng mặt khác, Tam Quốc Diễn Nghĩa ghi chép việc Lã Bố từng thắng được Hạ Hầu Đôn sau 20 hiệp ở trận Bộc Dương, là cơ sở để khẳng định sức mạnh áp đảo của Lã Bố.

Việc xếp Triệu Vân ở vị trí thứ 2 và Điển Vi thứ 3 cũng gây nhiều tranh cãi. Triệu Vân - dù đã đánh bại vô số võ tướng, cũng không có chiến tích nào cho thấy sức mạnh nổi trội hơn Quan Vũ hay Trương Phi. 

Cơ sở để xếp Điển Vi vào nhóm đầu rõ ràng hơn, bởi ông được xác nhận là võ tướng hộ vệ số 1 của Tào Tháo, sau khi Tào Tháo đã trở thành thế lực đứng đầu một phương. 

Nhưng việc Điển Vi mất sớm (37 tuổi), hy sinh trong trận Uyển Thành cũng không cho ông nhiều cơ hội giao đấu với các danh tướng đương thời khác. 

Nhóm dưới, bao gồm "tứ Quan ngũ Mã lục Trương Phi" tương đối thuyết phục nhất. Quan Vũ từng chứng tỏ võ lực của mình khi đánh bại Nhan Lương - tư liệu lịch sử được xác nhận. Hầu hết các tư liệu lịch sử cũng xác nhận Nhan Lương và Văn Xú là 2 võ tướng đứng đầu dưới trướng Viên Thiệu. 

Ngoài ra, Quan Vũ còn từng đánh bại Hoàng Trung, người có võ lực được đánh giá rất cao dù đã lớn tuổi. Ở trận Hán Trung, Hoàng Trung đã đánh bại Hạ Hầu Uyên.

Trong khi đó, Trương Phi và Mã Siêu từng đơn đấu bất phân thắng bại ở Hà Manh. Đây cũng là thông tin được đưa ra trong Tam Quốc Diễn Nghĩa không bị giới sử gia phản bác.

Nhóm vị trí từ hạng 9 đến 24 không để lại nhiều tranh cãi, với sự xuất hiện của các võ tướng đứng đầu nước Ngụy như Trương Liêu, Trương Cáp, Từ Hoảng, anh em Hạ Hầu hay Tôn Sách, Thái Sử Từ, Cam Ninh của Ngô.

Trên Baijiahao có nhiều bài viết cho biết người khởi nguồn cho danh sách này chính là Hứa Chử - xếp thứ 7 trong danh sách 24 người kể trên. 

Trong Tam Quốc Diễn Nghĩa, Hứa Chử là người hiếm hoi đã giao đấu với cả 6 vị võ tướng mạnh nhất thời đó, bao gồm cả lần giao tranh 20 hiệp với Lã Bố ở trận Phổ Dương và không phải nhận thất bại. 

Vì thế có thuyết cho rằng Hứa Chử đã để lại thông tin về những lần giao tranh của mình với thế hệ con cháu, từ đó tạo ra bảng xếp hạng nổi tiếng nói trên. 

Nhưng dù thông tin này là có thật đi nữa, cuộc tranh luận về sức mạnh của các võ tướng huyên thoại thời Tam Quốc sẽ không bao giờ ngã ngũ.

Vì sao người Trung Quốc xem trọng kiếm, nhưng lại kém kiếm thuật?

"Quân tử tất bội kiếm" (người quân tử luôn đeo kiếm bên mình), câu nói từ thời Xuân Thu Chiến Quốc cho thấy người Trung Quốc xem trọng kiếm đến thế nào. Nhưng điều trớ trêu là đến thời hiện đại, Trung Quốc ngày càng tụt lại về kiếm thuật.