Đây là sáng kiến bảo tồn hệ sinh thái biển đầu tiên do World Vision International (tổ chức nhân đạo quốc tế, hoạt động trong lĩnh vực phát triển cộng đồng và hỗ trợ người dễ bị tổn thương) triển khai tại Việt Nam. 

Kết nối thay vì mạnh ai nấy quản

Khác với cách làm rời rạc trước đây, dự án hướng tới kết nối các khu bảo tồn biển (MPA) và khu bảo tồn do cộng đồng quản lý (OECM) thành một mạng lưới sinh thái liên kết. 

Vùng ven biển miền Trung đang chịu áp lực gia tăng từ khai thác thủy sản quá mức, suy thoái môi trường sống và biến đổi khí hậu. Không chỉ làm suy giảm đa dạng sinh học, những tác động này còn ảnh hưởng trực tiếp đến sinh kế cộng đồng ven biển.

Trong 5 năm, dự án có tổng ngân sách 4,3 triệu euro, trong đó Blue Action Fund tài trợ 3,25 triệu euro, triển khai tại tỉnh Quảng Trị và thành phố Đà Nẵng, bao phủ 6 khu bảo tồn trọng điểm.

Các hợp phần gồm tăng cường bảo tồn hệ sinh thái biển; hỗ trợ sinh kế bền vững gắn với thích ứng biến đổi khí hậu; thúc đẩy sự tham gia của cộng đồng, đặc biệt là phụ nữ và nhóm dễ bị tổn thương; và tăng cường phối hợp giữa cơ quan nhà nước với các bên liên quan.

Đặc biệt, dự án đặt trọng tâm nâng cao vai trò kinh tế của phụ nữ thông qua đào tạo tài chính, nhóm tiết kiệm và hỗ trợ sinh kế, nhằm mở rộng cơ hội tiếp cận nguồn lực và tăng khả năng ra quyết định trong hộ gia đình.

Theo tiến sĩ Doseba Sinay, Trưởng đại diện World Vision International tại Việt Nam, dự án không chỉ dừng ở bảo tồn mà còn hướng tới kết nối các khu bảo tồn với sinh kế, tăng khả năng chống chịu của cộng đồng ven biển.

Hơn 600km² biển được quản lý tốt hơn

Dự án đặt mục tiêu đến năm 2030 bảo vệ và quản lý hiệu quả hơn 600km² hệ sinh thái biển; kết nối 6 khu bảo tồn thành một hệ thống thống nhất; mang lại lợi ích trực tiếp cho 51.400 người và hỗ trợ chuyển đổi 2.344 sinh kế theo hướng bền vững. Đây cũng là khoản đầu tư đầu tiên của Blue Action Fund tại Việt Nam.

Cùng với đó, dự án thúc đẩy các giải pháp dựa vào hệ sinh thái, nhấn mạnh vai trò của rạn san hô, thảm cỏ biển trong giảm thiểu tác động của thời tiết cực đoan và tăng khả năng chống chịu cho vùng ven biển.

Hợp phần "Blue Corridor" tập trung trao quyền kinh tế cho phụ nữ thông qua đào tạo kỹ năng, nhóm tiết kiệm, tài chính vi mô và kết nối thị trường. 

Dự kiến hàng trăm phụ nữ tại các xã ven biển Quảng Trị và khu vực Đà Nẵng/Quảng Nam sẽ được hỗ trợ phát triển sinh kế gắn với bảo tồn biển.

Ngư dân tìm cách giảm chi phí, bám biển

Chi phí nhiên liệu đội lên khiến nhiều tàu cá đối mặt nguy cơ lỗ vốn, phải tính toán kéo dài chuyến biển hoặc cho tàu nằm bờ.