Các bác sĩ cho biết viêm não mô cầu là một bệnh nhiễm khuẩn cấp tính, tác nhân gây bệnh là vi khuẩn Neisseria meningitidis, có thể dẫn tới tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề.

5-25% người lành mang vi khuẩn không có triệu chứng trong cộng đồng

Tối 21-3, Sở Y tế tỉnh An Giang thông báo bệnh nhi Y. (11 tuổi, học sinh tiểu học ở đặc khu Phú Quốc) tử vong vào ngày 16-3 do bị bệnh viêm não mô cầu.

Qua rà soát, địa phương ghi nhận khu trọ bệnh nhân Y. ở Dương Đông có khoảng 40 người. Tại Trường học Dương Đông 4 có 36 học sinh và cô giáo tiếp xúc gần với bệnh nhân.

Đơn vị liên quan theo dõi và ghi nhận thêm một trường hợp là bạn cùng lớp của Y. có triệu chứng bệnh viêm não mô cầu. Bệnh nhi này đang điều trị tại Bệnh viện Bệnh nhiệt đới (TP.HCM) và sức khỏe ổn định, tiên lượng khả năng phục hồi tốt.

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), mỗi năm toàn cầu ghi nhận hơn 1,2 triệu ca mắc bệnh do não mô cầu và khoảng 135.000 ca tử vong. Tại Việt Nam, số ca bệnh trong năm 2025 đã tăng gấp 6 lần so với cùng kỳ năm 2024, cho thấy nguy cơ bệnh đang gia tăng trở lại trong cộng đồng.

Riêng khu vực phía Nam, Viện Pasteur TP.HCM cho hay từ năm 2012 đến nay, số ca bệnh ghi nhận rải rác, không xuất hiện ổ dịch lớn, với nhóm huyết thanh chính là nhóm B.

Về tác nhân lây bệnh, con người được coi là ổ chứa vi khuẩn não mô cầu trong tự nhiên, do vậy nguồn lây bệnh chủ yếu là bệnh nhân và người lành mang vi khuẩn.

Trong cộng đồng, tỉ lệ người lành mang vi khuẩn không có triệu chứng lâm sàng (người lành mang trùng) từ 5-25%, tỉ lệ này thậm chí còn cao hơn ở khu vực ổ dịch (30-40%).

Bác sĩ Nguyễn Minh Tiến - Phó giám đốc Bệnh viện Nhi đồng thành phố (TP.HCM) - cũng cho hay nguồn lây duy nhất là người, có thể là bệnh nhân hoặc người mang vi khuẩn không triệu chứng hay người lành mang trùng. Bệnh dễ gây thành dịch, nhất là trong các nhà trẻ, gia đình, khu tập thể khu công nghiệp mật độ người đông và điều kiện vệ sinh kém.

Triệu chứng xuất hiện đột ngột, có thể tử vong trong 24 giờ

Theo Viện Pasteur TP.HCM, bệnh viêm não mô cầu thường xảy ra vào thời điểm giao mùa - cuối mùa khô đầu mùa mưa.

Mọi người đều có cảm nhiễm với vi khuẩn não mô cầu. Tuy nhiên trẻ em có nguy cơ mắc bệnh cao nhất và có số người lành mang vi khuẩn cũng nhiều nhất. Khi cơ thể mệt mỏi, hệ thống miễn dịch suy giảm sẽ làm tăng khả năng nhiễm bệnh.

Vi khuẩn cư trú tại vùng mũi, hầu, họng, lây truyền qua đường hô hấp do hít phải những giọt dịch tiết mũi họng của người nhiễm bệnh và có thể bùng phát thành dịch.

Các tiếp xúc hằng ngày như hôn, dùng chung dụng cụ, ly, chén, tiếp xúc với nhiều người như sống trong khu tập tập thể, ký túc xá… đều có thể dẫn đến lây truyền bệnh.

Ngoài ra vào thời điểm tựu trường và mùa tuyển quân cũng là thời điểm có nguy cơ cao bùng phát dịch.

Bệnh viêm màng não do não mô cầu có các thể lâm sàng như viêm màng não mủ, nhiễm khuẩn huyết, sốc nhiễm khuẩn, viêm khớp, viêm màng ngoài cơ tim, viêm phổi, viêm thanh quản thể tối cấp… trong đó viêm màng não mủ và nhiễm khuẩn huyết thường gặp hơn cả.

Bệnh thường xuất hiện đột ngột trên người khỏe mạnh với các triệu chứng: sốt cao, mệt mỏi, lạnh run, buồn nôn, đau đầu, nhạy cảm với ánh sáng, lơ mơ, gáy cứng (trẻ nhỏ có thóp phồng), nôn, có thể xuất hiện ban xuất huyết hình sao/tử ban trên da…

Tỉ lệ tử vong khi mắc bệnh viêm não mô cầu có thể từ 8-15%. Bệnh thường để lại di chứng nặng nề như chậm phát triển tinh thần, điếc, liệt (chiếm tỉ lệ 10-20%). Thể nặng nhất là nhiễm trùng huyết tối cấp, có thể gây tử vong trong 24 giờ sau khi khởi phát.

Vụ học sinh ở Phú Quốc tử vong do viêm não mô cầu: An Giang khuyến cáo hạn chế tụ tập đông người

Vụ một học sinh ở Phú Quốc tử vong do bị mắc bệnh viêm não mô cầu, Sở Y tế tỉnh An Giang khuyến cáo hạn chế tụ tập đông người và tiếp xúc gần với người nghi ngờ mắc bệnh, đảm bảo an toàn.